{"id":7226,"date":"2015-03-03T10:21:39","date_gmt":"2015-03-03T10:21:39","guid":{"rendered":"http:\/\/arabsiyonews.net\/?p=7226"},"modified":"2015-03-03T10:21:39","modified_gmt":"2015-03-03T10:21:39","slug":"fashilaada-wada-hadalka-dowladda-federaalka-iyo-somaliland-yey-guuldarro-u-tahay","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arabsiyonews.com\/index.php\/2015\/03\/03\/fashilaada-wada-hadalka-dowladda-federaalka-iyo-somaliland-yey-guuldarro-u-tahay\/","title":{"rendered":"Fashilaada Wada-hadalka Dowladda federaalka iyo Somaliland yey guuldarro u tahay?"},"content":{"rendered":"

\"hasan_siilaanyo\"Shirarkii dib u heshiisiinta ee Soomaaliya loo qaban jirey sanadihii 1991 \u2013 1997 ayaa ahaa kuwo wax natiijo aysan ka soo bixi jirin, inkasta oo dhamaadka shirka uu jirey qodob jamhaduhu isku waafaqi jireen kaas oo ahaa \u201cMIDNIMADA & MADAXBANAANIDA SOOMAALIYA WAA MAUQADDAS\u201d<\/strong>, taas oo ahayd fariin loo diraayey Jamhaddii SNM ee iyadu shirarka gacmo daaliska ah aan ka qayb-geli jirin oo sheegtey in ay hoggaamiso dal madax-banaan.<\/p>\n

Marka la eego shirarkii Dowladda Federaalka iyo Somaliland u furmey sanadkii 2012, waxay isaga mid ahaayeen shirarkii Jamhadaha Soomaalida meelo badan, waxaana ka soo bixi jirey qodobo aad isugu dhaw marka laga reebo \u00a0siyaasadda Hawada Soomaaliya iyo qaybsiga deeqaha caalamku bixiyo. Dad badan ayey u muuqatey in ciyaarta Dubai \u2013 Istanbul \u2013 Jabuuti \u2013 Istanbul in ay tahay tii sagaashamaadkii oo kale ee prof. Siciid Shiikh Samantar (AUN) ku sheegay \u201cSHINBIRAYAHOW HEESA\u201d.<\/strong><\/p>\n

\n

Siyaasadda Somaliland ay qaadey geeridii Maxamed Ibraahim Cigaal (AUN) kadib iyo dhalashadii Dowladdii u horeysey ee Carta lagu soo dhisey sanadkii 2000 ayaa ahayd mid la isweydiin karo in Somaliland\u00a0horta aaminsan tahay in ay dalka ka go\u2019een? in ay Dowlad gaar ah yihiin?, Siyaasiyiintii Dowladdii Carta xitaa haddii aysan ahayn kuwo haybtoodu ka soo jeedo Khariidada Soomaaliya dhanka Waqooyi Galbeed, oo ay cagaha dhigaan Hargeysa waa la xiri jirey oo weliba bahdil loogu geysan jirey iyada oo denbiga uu galay ay ahayd in dal kale oo Soomaaliya la dhaho caasimadiisuna Muqdisho tahay uu xil ka hayo!, siyaasaddan ayaa soo socotey tan iyo markii uu xilka la wareegey Axmed Siiraanyo 2010. Maamulka Somaliland ayey xaaraam ka ahayd in ay hor fariistaan cid meteleysa Soomaaliya, tan iyo shirkiiLondon Somalia Feberaayo 2012, <\/a><\/strong>Qodobadii ka soo baxay shirka waxaa ka mid ahaa :\u00a0In la taageero wada hadalo dhex mara Somaliland iyo dowladda Soomaaliya si ay isula qeexaan mustaqbalkooda.<\/p>\n<\/div>\n

Somalilaand oo albaab u furmey<\/h3>\n

Dowladda Federaalku waa dowladda keliya ee loo ictiraafsan yahay in ay dowlad u tahay dhamaan xuduudda Soomaaliya oo ay ku jiro Hargeysa, Somaliland wax badan ayaa uga halaabey giir iska kicinta iyo in la isku canbaareeyo qofkii la hadla ama lagu sawiro xubno ka socda Dowladda Federaalka. Maamulka Siiraanyo ayaa la dhihi karaa waxa uu si deg-deg ah uga faa\u2019ideystey albaabka u furmey, waxaana meesha laga saarey sharcigii xaaraamta ka dhigi jirey in madaxda Muqdisho, barqo cad lala kulmo.<\/p>\n

Kulankii u horeeyey ayaa ka dhacay magaalada Dubai, inkasta oo shirkaaas looga hadlaayey Burcad-badeeda oo ay ka soo qaybgaleen dhamaan maamulada Soomaaliya ka jirey sida Galmudug & Puntland, Madaxweyne Shiikh Shariif iyo Madaxweynaha Somaliland Axmed Siiraanyo<\/strong> <\/a>ayaa 28 Juun 2012 kala saxiixdey heshis saddex qodob ah kaas oo dhabada u xaarayey wada hadalka Somaliland albaabkiisi iska xirtey maanta oo tariikhdu tahay 02 Maarso 2015.<\/a><\/strong><\/p>\n

Wada hadalku waa Somaliand iyo Somalia<\/h3>\n

Riyada Somaliland ayaa ah in wada hadalka labada dhinac uu noqdo laba dowladood oo siman oo deris ah!, marka la eego wada hadalkii u horeeyey Dowladda Federaalku waxay soo xushey 5 Wasiir, waxaana lagu darey laba Wasiir oo ka socdey Puntland kuwaas oo uu ka mid ahaaDaa\u2019uud Maxamed Cumar<\/strong><\/a> oo aha Wasiirkii hore ee batroolka iyo Macdanta Soomaaliya, Waraysi uu siiyey BBC bishii Abril 2012(Dhegayso)<\/strong>\u00a0<\/a>Wasiirkii hore ee Arimaha Dibadda Somaliland Maxamed Cabdullaahi Cumar waxa uu qeexaayey qaabka uu doonaayo in wada hadalku u dhaco, waxaana Somaliland markaas shirka ku xirtey xujjo ah in wasiirada ka soo jeeda Waqooyiga Soomaaliya ee Puntland ku darsatey wada hadalka laga saaro, taas oo u dhacdey sidii ay doonayeen shirkiina qabsoomey bishii Juun 2012.<\/p>\n

Marka laga yimaado doonitaanka ah in Somaliland riyadeedu tahay in loo wada hadlo laba dowladood oo kala ah Somaliland iyo Soomaaliya ayaa haddana markasta ergooyinka Somaliland ee wada hadalku yihiin kuwo hal beel oo qur ah ka socda,<\/strong><\/a> marka laga reebo Guddoomiye ku xigeenka Baarlamaanka Baashe Maxmed Faarax, Dadka aadka u dhaliilsan wada hadalka gaar ahaan dadka degan gobolada Sool, Sanaag iyo Cayn ee Somaliland sheeganeyso in ay meteleyso ayaa ku doodaya in Dowladda Federaalku ay la fariisatey beel qura, taas oo damaceedu siiyey in ay saami ku noqoto iyada iyo Soomaali oo dhan.<\/p>\n

Wasiirka Arrimaha Gudaha & Federaalka<\/h3>\n

Wada hadalkasta oo Dowladda Federaalku la gelaysey Somaliland waxay hoosgeysey Wasaaradda Arrimaha Gudaha & Federaalka, waxaana ergada hoggaaminaayey Wasiirka Arrimaha Gudaha & Federaalka, waxaa la dhihi karaa Dowladda Federaalka ah kiiskan waxay u argatey in uu yahay mid la xiriira arrimaha gudaha ee Soomaaliya sidaasna wasaaraddaas loo hoosgeeyey, halka Somaliland u aragtey kiiskan mid la xiriira Arrimaha Dibadda oo ay hoosgeysey wasaaradda Arrimaha Dibadda, \u00a0Qodobkan ayaa la oran karaa waa mid Somaliland gool looga dhaliyey, in Wasaaradda Arrimaha Gudaha la hoosgeeyo wada hadalka.<\/p>\n

Fashilaada wada hadalka?<\/h3>\n

Sida aan horey u soo sheegney wada hadaladda ku taagnaa tiirarka aadka u jilicsan ayaa qabsoomey muddo 4 jeer ah:<\/p>\n